19 marca 2026 r. Muzeum Józefa Ignacego Kraszewskiego w Romanowie gościło finalistów XLV Wojewódzkiego Konkursu Czytelniczego „Józef Ignacy Kraszewski - jego życie i dzieło”. Wydarzenie miało na celu popularyzację wiedzy o życiu i twórczości autora „Starej baśni” wśród uczniów szkół ponadpodstawowych oraz budzenie ich zainteresowania literaturą spoza kanonu lektur szkolnych. Józef Ignacy Kraszewski był i jest dla wielu Polaków nauczycielem historii, a karty jego powieści zastępowały i ciągle mogą zastępować podręczniki do historii. Jedna z lektur w tegorocznej edycji konkursu – powieść historyczna pt. ,,Barani Kożuszek” powstała na podstawie ,,Pamiętnika anegdotycznego z czasów Stanisława Augusta”. Opisana jest w niej autentyczna postać i losy tajemniczego żebraka z lat 1790-1794 nazywanego Baranim Kożuszkiem. Autor przedstawił w utworze społeczno – polityczny obraz kraju w latach 1790-1792 – ścierania się dwóch głównych stronnictw politycznych, w gorącej atmosferze obrad Sejmu Czteroletniego. Obok fikcyjnych postaci w powieści pojawiają się postaci historyczne takie jak: król, hetman Branicki czy Ignacy Potocki. Druga lektura - opowiadanie ,,Psiarek” pokazuje różnorodność gatunków literackich autorstwa Józefa Ignacego Kraszewskiego i ich ponadczasowość.
W etapie szkolnym konkursu wzięło udział 41. uczniów z 11. szkół średnich województwa lubelskiego. W finale wzięło udział 8. uczniów z 8. szkół. Są nimi: I Liceum Ogólnokształcące im. Józefa Ignacego Kraszewskiego w Białej Podlaskiej, Zespół Szkół Ekonomicznych im. Marii Dąbrowskiej w Międzyrzecu Podlaskim, Zespół Szkół w Kocku, I Liceum Ogólnokształcące im. Tadeusza Kościuszki we Włodawie, Zespół Szkół Centrum Kształcenia Rolniczego im. Wincentego Witosa w Leśnej Podlaskiej, Zespół Szkół im. Władysława Stanisława Reymonta w Małaszewiczach oraz Zespół Szkół w Stoczku Łukowskim oraz I Liceum Ogólnokształcące w Radzyniu Podlaskim.
Po sprawdzeniu odpowiedzi udzielonych na pytania finałowe komisja przyznała następujące nagrody i wyróżnienie:
1.miejsce: Julia Karwatiuk z I LO im. T. Kościuszki we Włodawie,
2.miejsce: Amelia Siejko z I LO im. J. I. Kraszewskiego w Białej Podlaskiej,
3.miejsce: Julia Niedziela z ZS w Kocku,
wyróżnienie: Julia Drozdek z I LO w Radzyniu Podlaskim,
wyróżnienie: Adam Ojer z ZS im. Wł. St. Reymonta w Małaszewiczach
Podczas wydarzenia uczniowie i zaproszeni goście obejrzeli wystawę stałą i czasową pt. „Gdzie pisarz mieszka, czyli z wizytą u literatów” oraz wysłuchali koncertu w wykonaniu uczniów Zespołu Szkół Muzycznych I i II stopnia w Białej Podlaskiej.
Honorowy Patronat nad konkursem objęli: Pan Jarosław Stawiarski - Marszałek Województwa Lubelskiego i Pan Mariusz Filipiuk - Starosta Bialski. Starostę Bialskiego reprezentowała Pani Małgorzata Kadłubowska – Kierownik Referatu Oświaty, Kultury i Zdrowia.
Laureatom i finalistom serdecznie gratulujemy!